ÖNCE müjdeli haberi vereyim. Sigorta şirketleri, 2014'ün Haziran ayından, 2015'in Eylül'üne kadar, 15 aylık sürede, trafik sigortasında aldıkları fazla primleri, bu ayın sonundan itibaren iade etmeye başlıyor. Yaklaşık 1 milyon sürücüye, ortalama 100 lira trafik primi iade edilecek. Hemen belirteyim, bu iadeler, son dönemde tartışma konusu olan trafik sigortasındaki fahiş fiyat artışından kaynaklı değil. Şimdi, konunun detayına gireyim.
Sigorta şirketleri, 2014 yılına kadar; özellikle geçmişte aracını satmış ve 2-3 yıl trafiğe çıkmamış sürücülerin, hasar kayıtlarını tutmuyorlardı. Bu nedenle de geçmişe yönelik hasarlı-hasarsız sürücü ayrımı yapılamıyordu. Hal böyle olunca, yeniden araç sahibi olup da trafiğe çıkacak olan sürücülere; sigortacılar, ilk kez trafiğe çıkacak yeni sürücü muamelesi yapıp, trafik sigortasına giriş kademesi olan 4. kademeden poliçe kesiyorlardı. 4. kademe demek, hasarsız sürücülere göre daha yüksek, hasarlı sürücülere göre de daha düşük prim ödemek anlamına geliyor.
Hiçbir kayıt olmadığından, 2014'e kadar yıllarca, araç sahipliğine ara vermiş milyonlarca sürücüye, yeniden trafiğe çıktığında, 4. kademeden poliçe kesilmek durumunda kalındı. İki sene önce ise tüm sürücülerin hasar geçmişini kayıt altına alan bir sistem kuruldu ve 2014'ün Haziran ayında uygulamaya girdi.
YANLIŞ UYGULAMA YAPILDI
Ancak hem uygulamadaki aksaklıklardan hem de yeni sisteminin detaylarının bilinmemesinden sigortacılar, 2014'ün Haziran'ından sonra da, yeniden trafiğe çıkan sürücülere, geçmiş kayıtları olmasına rağmen, 4. kademeden poliçe kesmeye devam etti. Sigorta şirketlerinin bu konudaki yanlış uygulaması geçen senenin eylül ayında ortaya çıktı ve bu tarihten itibaren trafik poliçeleri, sürücülerin geçmiş hasar kayıtlarına göre fiyatlanarak kesilmeye başlandı. Hazine, geçen hafta bir genelge yayınlayarak, Haziran 2014'ten Eylül 2015'e kadarki 15 aylık sürede, bu yanlış uygulama nedeniyle sürücülerden fazla alınan primlerin iadesine karar verdi.
Sigorta şirketleri, bu ayın sonundan itibaren iadeleri hak sahiplerine ödemeye başlayacak. Sigortacılar, tahminen, 1 milyon sürücüye, toplam 100 milyon lira iade edecek. İade edilecek primin ise poliçe başına 100 lira olacağı tahmin ediliyor.
ORTALAMA 100 LİRA İADE
Kimlerin bu iadeden yararlanacağı konusunu bir örnekle anlatayım ki, daha iyi anlaşılsın. Diyelim ki, 2012 yılında bir nedenden dolayı aracınızı sattınız ve yıllarca hiç hasar yapmamış sürücüsünüz. 2014'ün Eylül ayında yeni bir araç aldınız ve trafik sigortasını yaptırdınız. 2012 yılından önceye yönelik kaydınız olmadığından sigorta şirketi, ilk kez araç sahibiymişsiniz gibi sizi, 4. kademeden sigortaladı, karşılığında da 300 lira prim aldı. Oysa şirket, sizi, hasarsız sürücülere uygulanan 6. kademeden sigortalamalı ve karşılığında da 200 lira prim almalıydı. Yani, o dönem, fazladan sigortaya 100 lira para ödediniz. İşte, şimdi, bu 100 lirayı geri alacaksınız.
Bu işten çıkar sağlayan da var
ŞUNU da belirteyim: Bir de bu işin tersi var. 2014'ün Haziran'ı ile 2015'in Eylül'ü arasında bir milyona yakın kişi fazla prim ödeyerek haksızlığa uğradı ama bu işten milyonlarca sürücü de büyük fayda sağladı. Nasıl mı? Aynı örnekten devam edeyim. 2012 yılında aracınızı sattınız ama o tarihe kadar senede iki kere kaza yapan, hasarlı sürücüsünüz. 2014'ün Eylül'ünde yeni bir araç aldınız.
Geçmiş kaydınız tutulmadığından, hasarlı sürücü olduğunuzu bilmeyen sigorta şirketi, ilk kez araç sahibiymişsiniz gibi sizi, 4. kademeden sigortaladı, karşılığında da 300 lira prim aldı. Oysa şirket, hasarlı sürücülere uygulanan 1. kademeden sigortalayıp, sizden 500 lira prim almalıydı. Tabi bu kişilere, 'geçmiş kayıtlara baktık, hasarı yüksek sürücüymüşsünüz, o dönem sizden eksik prim almışız, 200 lira daha ödeyin' denemeyeceğinden, milyonlarca sürücü de geçmişte bu uygulamadan yararlandı ve düşük primlerle sigorta yaptırdı. Hemen söyleyeyim; 2014'ün Haziran ayında uygulamaya giren sistemle, tüm sürücülerin son 10 yıllık hasar geçmişi artık Sigorta Bilgi Merkezi'nde, kayıt altında.
Kimler, nasıl iade alacak?
* Geçmiş yıllarda araç sahibi olup da sonradan satmış ve Haziran 2014'ten Eylül 2015'e kadarki 15 aylık sürede, yeniden araç satın alarak, trafik sigortası yaptırmış ve hasarsız sürücüler iade hakkından yararlanabilecek.
*Sigorta şirketleri, 15 aylık sürede satılan tüm trafik poliçelerini ve bu poliçeleri yaptıran sürücülerin geçmiş yıllara ait hasar kayıtlarını tek tek tespit edecek.
*Geçmişte hasarı olmayıp da 2014-2015 arasındaki 15 aylık sürede sigortaya yüksek prim ödeyen kişilerden fazla alınan primler iade edilecek.
*Şirketler, tespit ettikleri bu sigortalıları, TC kimlik numaraları ile birlikte hem kendi internet sitelerinden hem de Sigorta Bilgi Merkezi'nin (SBM) internet sitesinden duyuracak. kriterlere uyan sigortalılar, şirketlerden ve SBM'den iade hakkı olup olmadığını takip edebilecek.
*Duyuru işlemi 31 Temmuz'dan itibaren başlayacak. İadeler ise yine 31 Temmuz'da başlayacak ve iki yıl sürecek.
*Para iadesi sigortalının belirttiği banka hesap numarasına ya da yine sigortalının kredi kartına yapılacak. Daha açık bir anlatımla, sigorta acentelerine ya da aracılara iade yapılmayacak.
Noyan DOĞAN
